درك نكات كليدى 1 . تنقيح موضع نزاع - اصل مسئله « برائت » از مشركان و تنفر از هر نوع باور مخرّب حتى تنفّر از رذايل اخلاقى جزو تعاليم دينى و يكى از مراتب نهى از منكر است . اساس سعادت انسان بر حبّ و بغض نهاده شده و اين امور از نمودهاى بغض است . اعلان رسمى برائت از مشركان پس از آنكه دشمنى ايشان با دين خدا و اصرار آنان بر پندارهاى باطلشان آشكار مىگردد ، جزو برنامه‌هاى انبيا بوده است . انبياء از مشركان ، معبودهاى آنان و اعمالشان ( از هر سه ) اعلان برائت مىكردند ؛ « 1 » اين برائت ريشه در برائت خداوند از آنان دارد « 2 » و اعلان آن براى دفاع از هويت ايمانى و حفظ وحدت و استقلال اعتقادى امت توحيدى است . برائت از مشركان ، نهى از پذيرش ولايت كفار و مشركان ، « 3 » نفى سلطه كفار ، « 4 » غلظت در برخورد با كفار و منافقان « 5 » ( كه در اصل كافرند ) و . . . همه ابعاد گوناگون موضع انسانهاى مؤمن را در حفظ مرزهاى توحيد و حراست از بنيان دين نشان مىدهد . پس در اصل مسئله برائت از مشركان و نهى از تولى آنان و . . . بحثى نيست . اعلان برائت از مشركان نيز به طور رسمى در زمان پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم در مراسم حج ( كه با اعلان آيات نخست سوره توبه ، صورت گرفت ) صورت گرفته و خارج از بحث است . آنچه كه موضع نزاع است اين است : آيا مؤمنان مىتوانند اجتماع كنند و فرياد اعلان برائت از مشركان و نيز برائت از مستكبران و ستمگران از اهل كتاب ( مانند سران امريكا و اروپا . . . كه ادعا مىكنند اهل كتابند ) را سر دهند . آيا در خصوص مراسم حج چنين فريادى دليل شرعى دارد يا خير ؟ 2 . از جمله ادلّه اثبات اعلان برائت از مشركان و ستمگران عبارت است از : الف ) تنقيح مناط از آيات اوّل سوره توبه .

--> ( 1 ) . ر . ك : انعام ، 78 ؛ يونس ، 41 ؛ هود ، 35 ، 54 ؛ شعراء ، 316 ؛ زخرف ، 26 . ( 2 ) . ر . ك : توبه ، 3 . ( 3 ) . مائده ، 51 ، 57 ؛ توبه ، 22 ؛ ممتحنه ، 1 . ( 4 ) . النساء ، 141 . ( 5 ) . توبه ، 73 ؛ تحريم ، 9